'Aansluitoffensief' wil wachtrij terugdringen in twee jaar
Netbeheerders, overheden en marktpartijen willen met een 'aansluitoffensief' de wachtrij voor ruim 14.000 bedrijven en instellingen binnen twee jaar 'aanzienlijk' terugdringen.

Netbeheerders, overheden en marktpartijen willen met een 'aansluitoffensief' de wachtrij voor ruim 14.000 bedrijven en instellingen binnen twee jaar 'aanzienlijk' terugdringen.

Uitrol van duurzame energie kan doorgaan, nu duidelijk is dat D66, CDA en VVD de SDE++-subsidie voor de komende jaren willen voortzetten. 'Netbewuste' inpassing is daarbij wel een voorwaarde. Netcongestie is sowieso een belangrijk onderwerp in het afgelopen vrijdag gepresenteerde coalitieakkoord.

PepsiCo, Eneco en Liander hebben samen de warmtevraag van het bakproces in de Lay's-fabriek in Broek op Langedijk verduurzaamd. In deze fabriek worden Lay's- en Cheetos-snacks geproduceerd. Geert Jan Euverman van PepsiCo gaat in op de elektrificatie van het productieproces met behulp van een innovatieve warmtebatterij. Naar verwachting is de installatie in het voorjaar van 2026 operationeel.

Netbeheerders investeren miljarden euro's in uitbreiding van het elektriciteitsnet, maar de realisatie kost tijd. Ondertussen wachten duizenden bedrijven op een aansluiting. Het antwoord ligt voor een deel in een slimmer gebruik van bestaande capaciteit. Twee relatief nieuwe instrumenten spelen daarbij een sleutelrol: tijdsduurgebonden transportrechten (TDTR) en tijdsblokgebonden transportrechten (TBTR).

Grote energieopslagsystemen zoals accu's in containers zijn in opkomst. Welke vergunningen zijn nodig? En met welke veiligheidsmaatregelen moeten de eigenaars rekening houden? Berber Koopmans, werkzaam bij Bosch & van Rijn, adviesbureau voor duurzame energie en klimaatbeleid, geeft een aantal tips.

Fugro houdt zich wereldwijd bezig met geodata en bodemonderzoek voor 'offshore' windparken, kabeltracés en andere energieprojecten. Daarmee speelt het beursgenoteerde bedrijf een sleutelrol in de energietransitie. Maar Fugro heeft zelf ook stappen te zetten: in 2035 wil het bedrijf klimaatneutraal zijn voor scope 1 en 2 en in 2050 netto nul uitstoot realiseren over de hele waardeketen. Hoe maak je die ambitie waar in een sector die het Intergovernmental Panel on Climate Change bestempelt als 'moeilijk te decarboniseren'? Een dubbelinterview met CFO Barbara Geelen en Global Sustainability Director Hedwig Sietsma.

Met nieuwe subsidies kunnen bedrijven investeren in elektrische voertuigen en laadinfrastructuur. De regelingen zijn cruciaal voor de verduurzaming van het goederenvervoer. De praktijk leert echter dat het potje voor elektrificatie te krap is.

Millenaar en van Schaik Transport investeert flink in de elektrificering en heeft nu twaalf eigen laadpalen. Ook derden kunnen hun wagens laden op het bedrijfsterrein. 'Dat is voor ons een mooie bijvangst.'

De provincies Flevoland, Gelderland en Utrecht nemen als eerste een norm voor netbewuste nieuwbouwwijken op in hun omgevingsverordeningen. De drie provincies lopen hiermee voorop. In deze gebieden knelt de beschikbare capaciteit op het elektriciteitsnet al langere tijd bij woningbouwprojecten.

Na jaren testen, vond vorige week de officiële marktintroductie plaats van THOR, een massief stalen vliegwiel van 300 kW en met een energie-inhoud van 4 kWh. Deze kinetische batterij van het bedrijf QuinteQ Energy kan kortstondige peakshaving voor zijn rekening nemen op onder meer bouwplaatsen en haventerreinen. Een aansluiting op het elektriciteitsnet kan daardoor vaak beperkt blijven tot een 3X80A-kleinverbruikaansluiting, waar tot op heden geen wachtlijsten voor zijn.

Iedere hacker die zo'n 3 GW tot 5 GW aan Europees elektrisch vermogen onder de knop heeft, kan het elektriciteitsnet zodanig uit balans brengen, dat het net klapt en er een black-out optreedt.

Het Britse bedrijf Tectrac heeft van netbeheerder Alliander de opdracht gekregen om methaanlekkages van gasnetten te lokaliseren. Het bedrijf doet dat met auto's en draagbare meetapparatuur. Aan de hand van deze metingen kan Alliander gaslekken sneller opsporen, wat nodig is om aan onlangs aangescherpte EU-regels te voldoen.

Vorig jaar is de Europese methaanverordening ingegaan. Deze schrijft voor dat de (fossiele) energiesector moet rapporteren over zijn methaanemissies, en maatregelen moet nemen om de methaanuitstoot te beperken. Netbeheerders voeren daarom vaker controles uit en repareren lekkages sneller.

Aardwarmte lijkt een mooie warmtebron voor aardgasvrije wijken. Uit studies naar de ondergrond blijkt dat op veel plaatsen voldoende warmtepotentie is. ENTRA neemt poolshoogte in Amsterdam en Breda. Conclusie? Voor het ontwikkelen van geothermie is er nog veel werk te verrichten.

RVO heeft ook in 2026 de SWIM (Subsidieregeling Waterstof in Mobiliteit) opengesteld, met een waarde van 45 miljoen euro. Waterstoftrucks zijn momenteel zeven keer duurder dan dieseltrucks en ook de prijs van waterstof zelf ligt erg hoog. "Als we de stap naar waterstof alleen voor transport zouden zetten, zou ik het nu waarschijnlijk ook niet adviseren."

De complexiteit van en het aantal cyberaanvallen op kritieke energie-infrastructuur neemt toe. Welke innovaties en stappen zijn nodig om decentrale energiesystemen digitaal veilig te maken? En is een cyberaanval snel op te sporen? Om deze vragen te beantwoorden, demonstreerde TNO op het 'SWITCH-fieldlab' een realistische live cyberaanval op een van haar eigen windturbines. Shari Finner en Jan Willem Wagenaar, werkzaam bij TNO, delen hun bevindingen en benoemen de belangrijkste aandachtspunten rond cyberweerbaarheid.

Gaat Nederland straks vier miljoen slimme meters met onderdelen uit China installeren? Dat lijkt vragen om problemen, juist nu in aanloop naar de Cyber Resilience Act (CRA) duidelijk is geworden hoe kwetsbaar zonnepaneelomvormers uit China voor het elektriciteitsnet kunnen zijn. De branche neemt inmiddels volop maatregelen. "Wij vragen om de hoogste standaarden voor omvormers."

De Tweede Kamer heeft het kabinet vragen gesteld over de gunning van het meetgedeelte van de nieuwe slimme elektriciteitsmeter aan het Chinese bedrijf Kaifa Technologies. Kamerleden maken zich zorgen over manipulatie van de meter, waardoor het elektriciteitsnet kan worden ontregeld. Ook zijn ze bezorgd over de omgang met privacygevoelige data. Wat is er precies gegund en waar komt de onrust vandaan?

Wat doe je als het elektriciteitsnet geen extra capaciteit meer kan leveren, terwijl je organisatie blijft groeien? De Technische Universiteit Eindhoven vond het antwoord in batterijen, slimme aansturing en diepgaande analyse van energiegebruik. Met het zogeheten Genius-project wil de universiteit netcongestie oplossen én een proeftuin voor innovaties inrichten. Mark Cox, programmamaker energie, en Thijs Meulen, adviseur energiemanagement en gebouwautomatisering, lichten het project toe.

We worden voortdurend gewaarschuwd voor totale uitval van vitale voorzieningen. Of dat nu komt door een cyberaanval of door piekbelasting op een overvol stroomnet. Wanneer het dan ook echt gebeurt, zoals dit voorjaar in Spanje, ontstaat er eerst saamhorigheid, gevolgd door diepe politieke verdeeldheid. Auteur Heidy van Beurden woont en werkt in Spanje en beschrijft de psychologische impact van die gebeurtenis.